W każdym z
sakralnych słów kryje się „życie”, pragnienie piękna, w którym spełnia się
poznanie prawdy o naszym powołaniu. Ono zaś staje się „świadomością” ludzkiego
serca na tyle, na ile potrafimy obdarzyć ufnością drugiego człowieka, a przez to
otworzyć się na własne człowieczeństwo. W tym współodczuwaniu dobra, łatwiej
zrozumieć, że najpiękniejszymi słowami modlitwy, będą zawsze takie, które
ukazują harmonię naszych czynów i myśli – przekonali się o tym uczestnicy
setnej prezentacji „Verba Sacra”, która odbyła się 14 lutego br. w poznańskiej
Bazylice Archikatedralnej.
Jubileuszowa edycja „Verba Sacra” potwierdziła, że nie tylko prezentowane na niej religijne teksty, ale ona sama – jako niepowtarzalne na europejską skalę przedsięwzięcie – zasługuje na miano „modlitwy najpiękniejszej”. Jest bowiem w tej „modlitwie” poświęcenie i zaangażowanie, szczerość, pokora i nadzieja. Pierwszych z nich nie byłoby bez twórczej pasji Przemysława Basińskiego – inicjatora, reżysera i dyrektora projektu. Szczerość przejawia się w postawie obecnych na prezentacjach wiernych. Pokora jest najwyższym płomieniem aktorskich talentów, w których ogniu artyści ukazują nieskończony wymiar wartości. Nadzieja zaś, jest pojednaniem wszystkich uczestników „Verba Sacra” – przekonaniem, że „Święte Słowa” nigdy nie powinny zamilknąć.
Setna prezentacja „Verba Sacra” poruszyła nas prawdą najstarszych modlitw chrześcijan. Usłyszeliśmy fragmenty powstałego pod koniec I wieku „Didache”, „Ojcze Nasz”, „Święty”, „Kyrie” i hymn wieczorny „Fos hilaron”. Wsłuchanie się w każdą z modlitw było doznaniem artystycznym i na wskroś duchowym. Wszystko za sprawą oryginalnej transkrypcji recytowanych tekstów, które przybliżały do lepszego zrozumienia istoty wiary, w czterech językach: aramejskim, łacińskim, greckim i polskim. Autentyzm przeżyć podsyciło pełne skupienia intonowanie modlitw przez scholę Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu – „Inclina aurem” oraz przepełniona wewnętrznym spokojem recytacja kleryków. Dziękczynny rytm modlitw wyznaczył ks. prof. Bogusław Nadolski z Towarzystwa Chrystusowego, autor komentarza i wyboru tekstów do niedzielnej prezentacji. Opracowaniem i przygotowaniem muzycznym, rozpalającym echo biblijnych przypowieści, zajął się ks. dr Mariusz Białkowski. Konsultacji językowej udzieliła Anna Strzelecka.
Tym razem nie usłyszeliśmy żadnego aktora, ale głosy kleryków – celem jubileuszu „Verba Sacra” nie było zaproszenie kilkunastu gwiazd teatru, filmu, czy telewizji, lecz stworzenie nastroju medytacji. I tak też się stało. Można było odnieść wrażenie, że śpiewane i wypowiadane modlitwy układają się w liturgię przeżyć, w której z każdym oddechem poprzedzającym wypowiedzenie nowego słowa, bliżej jest komunii dobra, która spełnia się w chlebie powszednich czynów. W każdym z nich kryje się cud – trzeba go tylko dostrzec i obdarować bliźniego. I nie mogło być przypadku w tym, że odczucie tego, wybrzmiało w ustach kleryków – tych, którzy wkrótce mają rozdawać eucharystyczny chleb. Znakiem tego, że w każdym z nas kiełkuje ziarno odwiecznej miłości – chrześcijańskiej uczty agape, stało się obdzielenie wiernych chlebem, oraz zapalenie dziękczynnego paschału z napisem „Verba Sacra 2000-2010”, przygotowanego specjalnie na okoliczność setnej edycji. Paschał składał się z trzech świec – jak zauważył proboszcz katedry, ksiądz Ireneusz Szwarc – „w jednym paschale trzy świece, jak w jednym Bogu – trzy osoby”. Rozświetlenie wnętrza wiernych przez bożą łaskę, symbolizowała świeca, którą otrzymał każdy z przybyłych do katedry.
„Verba Sacra” jest pomyślane jako cykl prezentacji Biblii, dzieł literatury polskiej i obcej w interpretacji najznamienitszych aktorów. Opatrzone komentarzami biblistycznymi, filologicznymi, przekładowymi, historycznymi i artystycznymi; udowadnia wielowymiarowy walor przedsięwzięcia, które jak żadne inne potrafi pojednać tradycję ze współczesnością – „przetłumaczyć” wiarę na język naszej codzienności – tak zwyczajnej i pięknej zarazem, jak „słowo”, które ujawnia swoją „świętość” na tyle, na ile pozwala dojrzeć nam do własnej świętości.
„Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, i Bogiem było Słowo. Ono było na początku u Boga. Wszystko przez Nie się stało, a bez Niego nic się nie stało, co się stało” – czytamy w Ewangelii wg. św. Jana. Skoro więc „słowo” było „na początku”, to każde „Verba Sacra” jest nowym początkiem odradzania wartości. Co ważne, ten „początek” nigdy się nie skończy, bo idea „Verba Sacra” opiera swoje istnienie na tym, co jest silniejsze od przemijania – religijnej tożsamości naszych dziejów.
Dominik Górny
100-a premiera VERBA SACRA
NAJSTARSZE MODLITWY CHRZEŚCIJAN
medytacja w językach: aramejskim, greckim, łacińskim i polskim
Komentarz i wybór tekstów: ks. prof. dr hab. Bogusław Nadolski TChr
Wykonanie: Inclina aurem Schola Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu
Opracowanie i przygotowanie muzyczne: ks. dr Mariusz Białkowski
Konsultacja językowa: mgr Anna Strzelecka
Realizacja: Przemysław Basiński
Bazylika Archikatedralna w Poznaniu Niedziela 14 lutego 2010 roku godz. 17:00
